{"id":21198,"date":"2019-11-23T15:23:36","date_gmt":"2019-11-23T14:23:36","guid":{"rendered":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/?p=21198"},"modified":"2021-11-26T10:44:40","modified_gmt":"2021-11-26T09:44:40","slug":"informasiyani-silaha-cevirm%c9%99m%c9%99yin-yollari-qht-l%c9%99r-v%c9%99t%c9%99ndaslari-maarifl%c9%99ndirir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/informasiyani-silaha-cevirm%c9%99m%c9%99yin-yollari-qht-l%c9%99r-v%c9%99t%c9%99ndaslari-maarifl%c9%99ndirir\/","title":{"rendered":"\u0130nformasiyan\u0131 silaha \u00e7evirm\u0259m\u0259yin yollar\u0131 QHT-l\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 maarifl\u0259ndirir"},"content":{"rendered":"<h1>\u0130nformasiyan\u0131 silaha \u00e7evirm\u0259m\u0259yin yollar\u0131 QHT-l\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 maarifl\u0259ndirir<\/h1>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div class=\"news-content\">\n<div>\n<p><strong><img decoding=\"async\" class=\"alignleft  wp-image-21199\" src=\"https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1-300x200.jpg\" alt=\"\" width=\"365\" height=\"243\" srcset=\"https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1-31x21.jpg 31w, https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1-200x133.jpg 200w, https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1-300x200.jpg 300w, https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1-400x267.jpg 400w, https:\/\/humanrights-online.org\/wp-content\/uploads\/2019\/11\/cf3117cae8e336dcd688c13805a8a5c1.jpg 450w\" sizes=\"(max-width: 365px) 100vw, 365px\" \/>Sumqay\u0131tda Beyn\u0259lxalq \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 C\u0259miyy\u0259tinin Az\u0259rbaycan B\u00f6lm\u0259sinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cM\u0259tbuat azadl\u0131\u011f\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rin manipulyasiyas\u0131, mediada t\u0259hdid, \u201d m\u00f6vzusunda D\u0259yirmi Masa ke\u00e7irilib. \u0130ctimai f\u0259allar\u0131n, v\u0259t\u0259nda\u015f c\u0259miyy\u0259ti institutlar\u0131n t\u0259msil\u00e7il\u0259rinin qat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 D\u0259yirmi Masada \u0259sas\u0259n yeni informasiya da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 sosial h\u0259yata g\u0259l\u0259n yenilikl\u0259rd\u0259n, onlar\u0131n m\u00fcsb\u0259t v\u0259 m\u0259nfi c\u0259h\u0259tl\u0259rind\u0259n s\u00f6z a\u00e7\u0131l\u0131b.<\/strong><\/p>\n<p>D\u0259yirmi Masan\u0131 a\u00e7an Beyn\u0259lxalq \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 C\u0259miyy\u0259tinin Az\u0259rbaycan B\u00f6lm\u0259sinin r\u0259hb\u0259ri S\u0259ad\u0259t B\u0259n\u0259nyarl\u0131 bildirib ki, \u00e7a\u011fda\u015f texnoloji yenilikl\u0259r insanlar\u0131n informasiyaya \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n\u0131 asanla\u015fd\u0131rsa da \u00f6z\u00fc il\u0259 bir s\u0131ra m\u0259nfi tendensiyalar da g\u0259tirib: \u201cS\u00f6z azadl\u0131\u011f\u0131, insanlar\u0131n \u00f6z fikirl\u0259rini s\u0259rb\u0259st ifad\u0259 etm\u0259si demokratiyan\u0131n \u0259sas prinsipl\u0259rind\u0259ndir. Az\u0259rbaycan\u0131n media m\u0259kan\u0131nda son zamanlarla m\u00fcsb\u0259t\u0259 do\u011fru m\u00fc\u0259yy\u0259n d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r ba\u015f verib. X\u00fcsus\u0259n televiziyalar yax\u0131n zamanlara q\u0259d\u0259r geni\u015f yer ay\u0131rd\u0131qlar\u0131 baya\u011f\u0131 \u015fou proqramlar\u0131n\u0131n say\u0131n\u0131 azald\u0131b. Telekanallar\u0131n populyarl\u0131\u011f\u0131n\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 azalmas\u0131, intellektual seyr\u00e7i k\u00fctl\u0259sinin is\u0259 telem\u0259kandan tamamil\u0259 uzaq d\u00fc\u015fm\u0259si bel\u0259 bir add\u0131m at\u0131lmas\u0131na g\u0259tirib. Televiziyalar\u0131n \u0259sas funksiyalar\u0131ndan biri seyr\u00e7ini informasiya il\u0259 t\u0259min etm\u0259k, eyni zamanda onu narahat ed\u0259n probleml\u0259ri g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259tirm\u0259kl\u0259 h\u0259llin\u0259 yard\u0131m g\u00f6st\u0259rm\u0259kdir. \u00d6lk\u0259d\u0259ki informasiya siyas\u0259ti bir m\u00fcdd\u0259t problem y\u00fckl\u00fc x\u0259b\u0259rl\u0259rin telem\u0259kana \u00e7\u0131x\u0131\u015f\u0131n\u0131 el\u0259 bir s\u0259viyy\u0259y\u0259 endirmi\u015fdi ki, seyr\u00e7il\u0259r k\u00fctl\u0259vi \u015f\u0259kild\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r\u0259 \u00fcz tuturdular. Bu zaman icitmail\u0259\u015fdirilm\u0259si vacib olan x\u0259b\u0259rl\u0259rl\u0259 yana\u015f\u0131 informasiya y\u00fck\u00fc olmayan \u015fayi\u0259l\u0259r, dezinformasiyalar \u00f6lk\u0259nin informasiya m\u0259kan\u0131n\u0131 \u00e7irkl\u0259ndirdi. Bunun \u0259sas s\u0259b\u0259bl\u0259rind\u0259n biri d\u0259 v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n x\u0259b\u0259ri \u015fayi\u0259d\u0259n ay\u0131rmaq v\u0259rdi\u015finin olmamas\u0131d\u0131r. \u00dcmid edirik ki, bel\u0259 D\u0259yirmi Masalar bu m\u0259nada i\u015ftirak\u00e7\u0131lar \u00fc\u00e7\u00fcn faydal\u0131 olacaq\u201d.<\/p>\n<p>Sumqay\u0131t sakini, Tibb Universitetinin t\u0259l\u0259b\u0259si Ramin Na\u011f\u0131yev yeni n\u0259slin informasiyan\u0131 \u0259sas\u0259n internet \u00fcz\u0259rind\u0259n ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildirib, \u00e7ap m\u0259hsullar\u0131n\u0131n m\u00fcxt\u0259lif s\u0259b\u0259bl\u0259rd\u0259n g\u0259nclik \u00fc\u00e7\u00fcn \u00e7\u0259kici olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyib:\u201cBizd\u0259n \u00f6nc\u0259ki n\u0259sill\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn q\u0259zet, televiziya n\u0259 q\u0259d\u0259r vacib idis\u0259, bizim \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259 sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259l\u0259r bir o q\u0259d\u0259r vacibdir. Y\u0259qin bu g\u00fcn Az\u0259rbaycanda el\u0259 bir g\u0259nc tapmaq olmaz ki, o, s\u0259h\u0259r q\u0259zet \u00fc\u00e7\u00fcn k\u00f6\u015fk\u0259 yollans\u0131n. Bizin \u00fc\u00e7\u00fcn art\u0131q yeni trendl\u0259r, yeni \u00fcsullar var. Son zamanlar internet televiziyalar da populyarla\u015f\u0131r. Onlar informasiyan\u0131n f\u0259rqli versiyalarda al\u0131nmas\u0131, g\u00fcnd\u0259md\u0259 olan m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259rl\u0259 ba\u011fl\u0131 m\u00fcxt\u0259lif bax\u0131\u015flar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 m\u00fczakir\u0259l\u0259r bax\u0131m\u0131ndan da \u00f6n\u0259mlidir. Yeni n\u0259slin az qala h\u0259r bir n\u00fcmay\u0259nd\u0259sinin sevimli \u201cyutuberi\u201d, \u201cblogeri, \u201cvayneri\u201d var. H\u0259r k\u0259s \u00f6z maraq dais\u0259rin\u0259, bax\u0131\u015flar\u0131na uy\u011fun informasiyan\u0131 \u0259ld\u0259 etm\u0259kd\u0259 s\u0259rb\u0259stdir. Sosial \u015f\u0259b\u0259k\u0259 h\u0259m d\u0259 insanlara m\u00fczakir\u0259l\u0259r qat\u0131lmaq, fikir ifad\u0259 etm\u0259k imkan\u0131 qazand\u0131rd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn \u00f6n\u0259mlidir. Bu m\u0259s\u0259l\u0259nin m\u00fcsb\u0259t t\u0259r\u0259fidir. T\u0259bii, bu a\u00e7\u0131q informasiya m\u0259kan\u0131n\u0131n m\u0259nfi t\u0259r\u0259fl\u0259ri d\u0259 var. Bu da senzuras\u0131z m\u00fchitd\u0259 \u015f\u0259xsl\u0259rin informasiyadan r\u0259qibl\u0259rin\u0259 qar\u015f\u0131 silah kimi yararlanmas\u0131d\u0131r. S\u00f6zs\u00fcz ki, bu dezinformasiyan\u0131n s\u00fcr\u0259tl\u0259 tirajlanmas\u0131na, konkret \u015f\u0259xsl\u0259r, olaylar haqq\u0131nda m\u0259qs\u0259dli \u015f\u0259kild\u0259 yanl\u0131\u015f bilgi yay\u0131lmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur, sonucda informasiyan\u0131n obyekti olan \u015f\u0259xs g\u00f6zd\u0259n sal\u0131n\u0131r, n\u00fcfuzuna z\u0259rb\u0259 d\u0259yir. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcr\u0259m ki, informasiyan\u0131n do\u011frulu\u011funu yoxlamaq \u00fc\u00e7\u00fcn internetd\u0259 \u0259ld\u0259 olunan x\u0259b\u0259ri m\u00fctl\u0259q bir ne\u00e7\u0259 qaynaqdan yoxlamaq g\u0259r\u0259kdir\u201d.<\/p>\n<p>D\u0259yirmi Masa i\u015ftirak\u00e7\u0131lar\u0131 s\u0259sl\u0259n\u0259n fikirl\u0259r \u0259traf\u0131nda geni\u015f fikir m\u00fcbadil\u0259si apar\u0131blar. I\u015ftirak\u00e7\u0131lar bildiribl\u0259r ki, informasiya il\u0259 davran\u0131\u015f onu \u0259ld\u0259 ed\u0259n, yayan \u015f\u0259xsin t\u0259hsil v\u0259 m\u0259d\u0259ni s\u0259viyy\u0259sind\u0259n birba\u015fa as\u0131l\u0131d\u0131r. S\u0259sl\u0259n\u0259n fikril\u0259rd\u0259 o da vur\u011fulan\u0131b ki, seyr\u00e7inin savadl\u0131 olmas\u0131 onun informasiya il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259l\u0259bl\u0259rini d\u0259 y\u00fcks\u0259ldir, bu da a\u015fa\u011f\u0131 s\u0259viyy\u0259li, informasiya m\u0259kan\u0131n\u0131 m\u0259nas\u0131z yer\u0259 y\u00fckl\u0259y\u0259n saytlar\u0131n, internet televiziyalar\u0131n\u0131n zamanla s\u0131radan \u00e7\u0131xmas\u0131na, informasiya ortam\u0131n\u0131n sa\u011flamla\u015fd\u0131r\u0131lmas\u0131na s\u0259b\u0259b olur.<\/p>\n<p><strong>K\u00f6n\u00fcl S\u00fcleyman, Musavat.com<\/strong><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"banner banner-6974ce5ac660610b44d9b9fed0ff9548\" data-banner=\"MTAz\">\n<div>\n<div id=\"yandex_rtb_R-A-139729-22\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u0130nformasiyan\u0131 silaha \u00e7evirm\u0259m\u0259yin yollar\u0131 QHT-l\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 maarifl\u0259ndirir &nbsp; Sumqay\u0131tda Beyn\u0259lxalq \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 C\u0259miyy\u0259tinin Az\u0259rbaycan B\u00f6lm\u0259sinin t\u0259\u015fkilat\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131 il\u0259 \u201cM\u0259tbuat azadl\u0131\u011f\u0131, d\u00fc\u015f\u00fcnc\u0259l\u0259rin manipulyasiyas\u0131, mediada t\u0259hdid, \u201d m\u00f6vzusunda D\u0259yirmi Masa ke\u00e7irilib. \u0130ctimai f\u0259allar\u0131n, v\u0259t\u0259nda\u015f c\u0259miyy\u0259ti institutlar\u0131n t\u0259msil\u00e7il\u0259rinin qat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 D\u0259yirmi Masada \u0259sas\u0259n yeni informasiya da\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131 vasit\u0259sil\u0259 sosial h\u0259yata g\u0259l\u0259n yenilikl\u0259rd\u0259n, onlar\u0131n m\u00fcsb\u0259t v\u0259 m\u0259nfi c\u0259h\u0259tl\u0259rind\u0259n s\u00f6z a\u00e7\u0131l\u0131b. D\u0259yirmi Masan\u0131 a\u00e7an Beyn\u0259lxalq \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 C\u0259miyy\u0259tinin Az\u0259rbaycan B\u00f6lm\u0259sinin r\u0259hb\u0259ri S\u0259ad\u0259t B\u0259n\u0259nyarl\u0131 bildirib ki, \u00e7a\u011fda\u015f texnoloji yenilikl\u0259r<\/p>\n","protected":false},"author":15,"featured_media":21199,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"slim_seo":{"title":"\u0130nformasiyan\u0131 silaha \u00e7evirm\u0259m\u0259yin yollar\u0131 QHT-l\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 maarifl\u0259ndirir - Menschenrechte Osteuropa - News &amp; Konflikte","description":"\u0130nformasiyan\u0131 silaha \u00e7evirm\u0259m\u0259yin yollar\u0131 QHT-l\u0259r v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131 maarifl\u0259ndirir &nbsp; Sumqay\u0131tda Beyn\u0259lxalq \u0130nsan H\u00fcquqlar\u0131 C\u0259miyy\u0259tinin Az\u0259rbaycan B\u00f6lm\u0259sinin t\u0259"},"footnotes":""},"categories":[670,562,671,466,216],"tags":[908,871,909],"class_list":["post-21198","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aserbaidschan-cat-az","category-blog-news-az","category-country-azerbaijan-2-az","category-country-azerbaijan","category-standard","tag-informasiya","tag-insan-huequqlari","tag-sosial-sbklrin-rolu"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21198","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/15"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21198"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21198\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21200,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21198\/revisions\/21200"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/21199"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21198"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21198"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/humanrights-online.org\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21198"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}